Ömrünün son günlerini Istanbul'da geçirmek isteyen  ve vasiyetinde  mezarına  haç  konulmasını istemeyen, Istanbul'a gelirken Bulgaristan'da bir tren garında ölen Rus edebiyatının dev ismi Tolstoy’un son fotoÄŸrafı ve hayatı sorgulatacak ders niteliÄŸinde 17 sözü:

1. Öyle horozlar vardır ki, öttükleri için güneÅŸin doÄŸduÄŸunu sanırlar.

2. Hayat ne gideni geri getirir, ne de kaybettiÄŸin zamanı geri çevirir. Ya yaÅŸaman gerekenleri zamanında yaÅŸayacaksın, ya da yaÅŸamadım diye aÄŸlamayacaksın.

3. Bozuk para insanın cebini deler, bozuk insan da kalbini. Bu yüzden harcayın ikisini de gitsin.

4. Ä°nsanı bedenen ameliyat etmek için uyutmak, ruhen ameliyat etmek için ise uyandırmak gerekir.

5. Herkes insanlığın kötüye gittiÄŸini kabul eder ama hiç kimse kendisinin kötüye gittiÄŸini kabul etmez. Herkes insanlığı deÄŸiÅŸtirmeyi düÅŸünür ama hiç kimse önce kendini deÄŸiÅŸtirmeyi düÅŸünmez.

6. Varlığı bir ÅŸey kazandırmayan insanların, yokluÄŸu hiçbir ÅŸey kaybettirmez.

7. Ne diye şeytana kızarsın? Bir iyilik yap da, o sana kızsın.

8. Bil ki, yaÅŸadıklarınla deÄŸil yaÅŸattıklarınla anılırsın. Ve Unutma; ne yaÅŸattıysan elbet bir gün onu yaÅŸarsın.

9. Bir insanı bulunduÄŸu mevkiyle deÄŸil, göz koyduÄŸu mevkiyle ölçmek gerekir.

10. En güçlü iki savaÅŸçı sabır ve zamandır.

11. Bir insan acı duyuyorsa canlıdır. Başkasının acısını duyuyorsa insandır.

12. Ä°nsanın gerçek gücü sıçrayışta deÄŸil, sarsılmaz duruÅŸtadır.

13. Kendi mutluluÄŸundan baÅŸka hedefi olmayan insan kötüdür. 

14. Ä°nsanların çoÄŸu onu yapıyor diye yanlış, yanlış olmaktan çıkmaz.

15. Kimse, kimseyi küçümseyecek kadar büyük deÄŸildir, bilmelisin. KüçümsediÄŸin her ÅŸey için gün gelir, önemsediÄŸin bir bedel ödersin.

16. Birine çamur atmadan önce iyi düÅŸün ve sakın unutma: önce senin ellerin kirlenecek.

17. BaÅŸkalarının hayatından ders alın. Ä°nsan, bütün hataları kendisi yapacak kadar uzun yaÅŸamıyor.

#Tolstoy